HỆ THỐNG CÔNG TRÌNH DỊCH VỤ SẢN XUẤT NÔNG NGHIỆP - BỘ MÔN KIẾN TRÚC CÔNG NGHIỆP - ĐẠI HỌC XÂY DỰNG

Ngày 23/05/2018
Thay đổi tư duy dạy nghề cho lao động nông thôn
11/05/2014
Tại Hội nghị sơ kết công tác đào tạo nghề nông nghiệp cho lao động nông thôn do Bộ NN và PTNT tổ chức ngày 7.5, nhiều địa phương nói thẳng: hơn 662 nghìn lao động nông nghiệp đã được đào tạo trong giai đoạn 2010 – 2013 là kết quả của việc chạy theo số lượng, thành tích.


Bốn năm đã trôi qua với Đề án 1956 - kéo dài đến năm 2020, trị giá gần 26 nghìn tỷ đồng - về đào tạo nghề cho lao động nông thôn. Đào tạo nghề nông nghiệp cho lao động nông thôn là một nội dung của Đề án này, với mục tiêu: đào tạo nghề nông nghiệp cho 1,6 triệu người trong giai đoạn 2011 – 2015 và cho 1,4 triệu người trong những năm còn lại.
 

Trong báo cáo của mình tại Hội nghị sơ kết, Bộ NN và PTNT khẳng định, đào tạo nghề nông nghiệp cho lao động nông thôn đã được chỉ đạo triển khai quyết liệt về mọi mặt. Kết quả, từ năm 2010 đến năm 2013 đã đào tạo nghề nông nghiệp cho hơn 662 nghìn người. Đáng nói là, không có thống kê nào cho cả giai đoạn này về số lao động nông thôn có việc làm và gắn với việc làm sau khi học nghề.

Bộ NN và PTNT chỉ nhận định chung chung, rằng: theo đánh giá của các địa phương, các lớp đào tạo nghề nông nghiệp đều tập trung trong lĩnh vực trồng trọt, chăn nuôi và thủy sản theo nhu cầu của địa phương, gắn với xây dựng nông thôn mới và quy hoạch phát triển nông nghiệp xã. Riêng năm 2013, Bộ NN và PTNT cung cấp thông tin cụ thể hơn. Theo đó, có hơn 188 nghìn lao động nông thôn học nghề nông nghiệp và 88,2% học viên đã có việc làm mới hoặc tiếp tục làm nghề cũ cho năng suất và thu nhập cao.
 

Nguồn: baoquangninh.com.vn


Mặc dù Bộ NN và PTNT nhìn nhận tích cực như vậy, đại diện nhiều địa phương tham dự Hội nghị sơ kết đã không ngần ngại khi chỉ ra tính hình thức, phong trào trong đào tạo nghề nông nghiệp cho lao động nông thôn. Thậm chí, có địa phương nói thẳng: con số hơn 662 nghìn lao động nông nghiệp đã được đào tạo trong giai đoạn 2010 – 2013 là kết quả của việc chạy theo số lượng, bỏ qua chất lượng và hiệu quả.
 

Những gì diễn ra ở Lai Châu là một ví dụ điển hình.

Phó chủ tịch UBND tỉnh Lai Châu Lê Trọng Quảng cho biết, đã có khoảng 30% nông dân trong tỉnh được đào tạo nghề. Thế nhưng, tỷ lệ nông dân sống được với nghề mình học rất ít. Họ gần như vẫn quay lại nghề cũ và lối sản xuất cũ. Nhưng không thể trách nông dân! Ở Lai Châu, 90% nông dân tham gia sản xuất nông nghiệp với các sản phẩm chủ lực như chè, lúa, cao su. Thế nhưng, khi học nghề, nông dân lại được dạy những thứ vô cùng viển vông đối với họ, như: nuôi công, nuôi chim trĩ, cá tầm…, thậm chí cả điện tử, điện lạnh, sửa xe. Hậu quả là năm ngoái, khoảng 200ha cao su trên địa bàn tỉnh do các tiểu nông trồng đến kỳ thu hoạch, nhưng nông dân không biết cạo mủ, xử lý ra sao. Từ UBND tỉnh đến ngành nông nghiệp đều lúng túng, nông dân phải tìm chuyên gia nước ngoài hướng dẫn.
 

Không chỉ xa rời quy hoạch sản xuất, đào tạo nghề cho lao động nông thôn còn rối như canh hẹ bởi có quá nhiều ngành, tổ chức tham gia. Một thực tế nữa, hiện nay, ngành nông nghiệp ký hợp đồng với các cơ sở đào tạo – dạy nghề, sau đó các cơ sở này tự tuyển sinh, vận động nông dân đi học. Chính sự khoán trắng này đã dẫn tới tình trạng tranh giành hợp đồng giữa các cơ sở đào tạo. Nông dân thấy được hỗ trợ thì đăng ký học cho vui trong những lúc nông nhàn.
 

Đánh giá kết quả đào tạo nghề nông nghiệp cho lao động nông thôn không nên và không thể chỉ dựa trên những số liệu báo cáo về lượng người đã được cấp chứng chỉ đào tạo nghề. Ngay cả sinh viên được đào tạo chính quy, bài bản, có bằng tốt nghiệp trong tay, mà tỷ lệ làm được việc cũng không lớn, thì nói gì đến một khóa đào tạo ngắn hạn chỉ dăm bảy tháng. Đây không chỉ là quan điểm của Phó chủ tịch UBND tỉnh Lai Châu. Chính Bộ trưởng Bộ NN và PTNT cũng nói: đào tạo mấy tuần mà có một nghề, liệu đó có phải là đào tạo nghề hay chỉ là bồi dưỡng kiến thức? Con số 67,2% lao động nông thôn sau khi được đào tạo nghề vẫn tiếp tục làm nghề cũ - thống kê của Bộ NN và PTNT - cho thấy, mấy tháng học nghề hầu nhưng không mang lại thay đổi gì cho họ.
 

Dạy nghề cho lao động nông thôn là việc làm cần thiết. Tuy nhiên, những gì Nhà nước muốn mang đến cho người nông dân lại chưa phải là điều mà người nông dân thực sự cần. Thực tế, lao động nông thôn không có nghề gì khác ngoài làm ruộng, và ở nông thôn cũng không có được mấy làng nghề để nông dân có thể theo học và làm. Bởi vậy, dạy làm ruộng như chương trình khuyến nông đang làm là đúng.

Trước đây, làm ruộng chỉ theo kinh nghiệm nên chậm tiến, nhờ chương trình khuyến nông hơn 20 năm qua mà nông dân đã khá lên rất nhiều. Còn dạy nghề khác là nghề gì và có nhu cầu sử dụng lao động đối với những nghề đó không thì cần làm cho rõ. Không rõ thì sẽ là duy ý chí. Cứ quan niệm: dạy cho biết nghề rồi tìm việc làm sau thì đó là ảo tưởng. Còn nếu chỉ dạy làm nông thì không cần tốn quá nhiều tiền như vậy.


Mỗi năm, Bộ NN và PTNT đều sơ kết thực hiện Đề án. Hy vọng, Bộ sẽ có những điều chỉnh kịp thời để tránh lãng phí quá lớn xảy ra.

Hồng Loan
Nguồn: http://daibieunhandan.vn/default.aspx?tabid=74&NewsId=314759

 

Liên kết website